Tšepe e sa ruseng ke e 'ngoe ea thepa e sebelisoang haholo le e tsebahalang lefatšeng la sejoale-joale. Ho tloha lisebelisoa tsa kichine le lisebelisoa tsa bongaka ho ea mehahong e meholo, liphaephe le likarolo tsa lifofane, tšepe e sa ruseng e se e tšoana le ho tšoarella, bohloeki le ho tšepahala. Empa potso e le 'ngoe e atisa ho hlaha:Hobaneng tšepe e sa hloekang e sa hloekang?
Karabo e itšetlehile ka metsoako ea eona e ikhethang ea lik'hemik'hale le molao-motheo oa ho se sebelise matla a tšepe e sa hloekang, o etsang hore tšepe e sa hloekang e haneloe ka mokhoa o ikhethang ke mafome le mafome. Sengoloa sena se hlahloba mahlale a ka morao ho ho se hloeke ha tšepe e sa hloekang, nalane ea eona, lits'ebetso tsa eona le lintlha tse netefatsang hore e tsoela pele ho sebetsa ka mokhoa o tšepahalang liindastering lefatšeng ka bophara.
Tsoalo ea Tšepe e sa Khaotseng
Tšimoloho ea tšepe e sa hloekang e qalile mathoasong a lekholo la bo20 la lilemo. Ka 1913, setsebi sa tšepe sa Lenyesemane Harry Brearley se ile sa sibolla ka phoso hore ho eketsa chromium tšepeng ho ntlafalitse haholo ho hanyetsa mafome. Tšibollo ena e tšoaile tsoalo ea tšepe e sa hloekang, thepa e ileng ea fetola tlhahiso le kaho.
Ho tloha ka nako eo, tšepe e sa ruseng e fetohile lelapa la metsoako e kopantsoeng e nang le maemo le thepa e fapaneng e etselitsoeng lits'ebetso tse itseng. Empa lebaka la mantlha la ho hanyetsa mafome ha eona le ntse le tšoana: chromium.
Karolo ea Chromium
Motheong oa khanyetso ea ts'epe e sa hloekang kechromium, karolo ea bohlokoa ea ho kopanya.
-
Tlhokahalo e fokolang: Tšepe e sa ruseng e lokela ho ba le bonyane karolo ea 10.5 lekholong ea chromium.
-
Sebopeho sa Lera la Oxide: Ha e pepesehetse oksijene, chromium e arabela ho etsa lera le lesesaane, le tsitsitseng la oxide (chromium oxide, Cr₂O₃) holim'a metsi.
-
Phello ea Thibelo: Filimi ena ea oxide e thibela oksijene le mongobo ho kenella ka har'a tšepe, e sireletsa tšepe e ka tlas'a eona.
-
Thepa ea ho Ipholisa: Haeba bokaholimo bo ngoapa, lera la oxide le fetoha hang-hang ha oksijene e le teng, e leng se netefatsang tshireletso e tswelang pele.
Bokhoni bona bo ikhethang ba ho etsa lera le sireletsang ke bona bo etsang hore tšepe e sa hloekang e se ke ea "se be letheba".
Molao-motheo oa Passivation
Ho se sebetse hantle ke mokhoa oo tšepe e sa hloekang e hanelang ho bola ka oona. Ho fapana le masela kapa lipente tse ka senyehang, filimi e sireletsang ea tšepe e sa hloekang keho iketsa ntho e akaretsang le ho inchafatsa.
-
Ho tšoarella: Esita le maemong a thata, filimi ea oxide e ntse e le teng.
-
Botsitso ba Lik'hemik'hale: Lera le sa sebetseng le hanela li-acid tse ngata, li-alkali le lik'hemik'hale.
-
Tlhokomelo e Tlase: Ka lebaka la ho se sebetse hantle, tšepe e sa ruseng e hloka tlhokomelo e nyane ha e bapisoa le tšepe ea khabone kapa tšepe.
Lintho tse ling tsa ho kopanya
Le hoja chromium e fana ka motheo oa ho hanyetsa ho bola, likarolo tse ling li ntlafatsa ts'ebetso ea tšepe e sa hloekang:
-
Nikele: E ntlafatsa ho ductility, ho tiea, le ho eketsa khanyetso libakeng tse nang le asiti.
-
Molybdenum: E eketsa ho hanyetsa mafome a bakoang ke chloride, joalo ka metsing a leoatle.
-
Naetrojene: E eketsa matla le ho hanyetsa ho kenngwa ha dikoti.
-
Khabone: E laoloa maemong a tlase ho thibela pula ea khabide, e ka fokolisang ho hanyetsa mafome.
Metswako e fapaneng ea likarolo tsena e hlahisa mefuta e fapaneng ea tšepe e sa hloekang, e 'ngoe le e 'ngoe e loketse lits'ebetso tse itseng.
Hobaneng Tšepe e sa Khaotseng e Hanela Mafome
Mafome ke phello ea tšepe e arabelang le oksijene le mongobo, e leng se etsang li-oxide tsa tšepe. Tšepeng e tloaelehileng ea khabone, ts'ebetso ena e tsoela pele ho fihlela thepa e senyehile ka ho feletseng.
Ka tšepe e sa ruseng:
-
Okiside ea chromium e thehoa ho e-na le oxide ea tšepe.
-
Okside ena ha e na masoba, e khomarela, ebile e sireletsa.
-
Filimi e sireletsang e thibela oxidation e eketsehileng, ho fapana le mafome a foforehang mme a pepesa tshepe e foreshe.
Ka hona, tšepe e sa ruseng e hanela ho ata ho sa feleng ha mafome ho hlaselang litšepe tse tloaelehileng.
Mefuta e fapaneng ea Tšepe e sa Khabeng
-
Tšepe e sa hloekang ea Austenitic
-
E na le maemo a holimo a chromium le nickel.
-
Ha e na makenete, e na le khanyetso e ntle ea ts'enyeho.
-
E sebelisoa ts'ebetsong ea lijo, lisebelisoa tsa bongaka, le meaho ea meralo.
-
-
Tšepe e sa hloekang ea Ferritic
-
E na le chromium e ngata empa e na le nickel e tlase.
-
Matla a khoheli, a nang le khanyetso e ntle khahlanong le ho bola ha khatello ea maikutlo.
-
E tloaelehile likarolong tsa likoloi le lisebelisoa tsa indasteri.
-
-
Tšepe e sa hloekang ea Martensitic
-
Khabone e ngata bakeng sa matla le ho thatafala.
-
Ha e hanele mafome haholo empa e ntle haholo bakeng sa lisebelisoa le mahare.
-
-
Tšepe e sa Tšoarellang e habeli
-
E kopanya meaho ea austenitic le ferritic.
-
Matla a phahameng le ho hanyetsa ho petsoha ha mafome a khatello.
-
E sebelisoa indastering ea oli, khase le ea likepe.
-
-
Tšepe e sa Khabeng e Tiisang Pula
-
E fana ka matla a phahameng ka kalafo ea mocheso.
-
E sebelisoa mafapheng a lifofane le a tšireletso.
-
Litšebeliso tsa Tšepe e sa Khaotseng
Ka lebaka la ho hanyetsa mafome, tšepe e sa hloekang e bohlokoa haholo liindastering tsohle:
-
Lijo le Lijo tse Nooang: Litanka, liphaephe, le lisebelisoa tse hlokang bohloeki le ho hloekisoa habonolo.
-
Bongaka le Meriana: Lisebelisoa tsa ho buoa, li-implant, le lisebelisoa tsa laboratori.
-
Kaho: Mabota a ka pele, marulelo, le litšehetso tsa meaho mehahong le marokhong.
-
Lipalangoang: Litsamaiso tsa mosi oa likoloi, likarolo tsa lifofane, le kaho ea likepe.
-
Matla: Litsi tsa motlakase, litsi tsa oli tse tsoang mose ho maoatle, le litsamaiso tsa matla a nchafatsoang.
Bokhoni ba tšepe e sa ruseng ba ho lula e hloekile, e se na mafome, ebile e tšoarella tlas'a maemo a feteletseng bo hlalosa puso ea eona mafapheng ana.
Mabaka a ka Amang ho Hloeka ha Moriri
Leha tšepe e sa ruseng e sa ruseng e sa senyehe haholo, ha e sireletsehe ka ho feletseng. Mabaka a ka amang ts'ebetso ea eona a kenyelletsa:
-
Li-chloride: Maemo a phahameng a chloride, joalo ka metsing a leoatle, a ka baka ho bola ha dikoti maemong a tlase.
-
Lithempereichara tse Phahameng: Mekhahlelo e itseng e ka oxidation kapa ya lahlehelwa ke thepa ya tshireletso mochesong o phahameng.
-
Tšenyo ea Mekaniki: Mengoapo e tebileng kapa tšilafalo e tsoang likarolong tsa tšepe ea khabone e ka sitisa ho sisinyeha ha moea.
-
Tlhokomelo e sa Lokang: Ho sebelisa lik'hemik'hale tse bohale joalo ka bleach ho ka senya lera le sa sebetseng.
Ho khetha boleng bo nepahetseng le ho hlokomela tšepe e sa hloekang hantle ho etsa bonnete ba hore thepa ea eona e sa hloekang e lula e sa senyeha.
Tlhokomelo ea Libaka tsa Tšepe e sa Khaotseng
Ho eketsa nako ea bophelo ba tšepe e sa hloekang, liindasteri li latela mekhoa ena:
-
Ho hlwekisa kamehla ka sesepa se bobebe.
-
Ho qoba thepa e khorofo e ngoapang bokaholimo.
-
Ho sebelisa mekhoa ea ho sebelisa li-passivation ho ntlafatsa botsitso ba lera la oxide.
-
Ho beha leihlo ho pepesehela chloride le ho khetha mefuta e kopantsoeng le molybdenum ha ho hlokahala.
Melemo ea Tikoloho
Tšepe e sa hloekang ha e hloeke feela empa hape e tšoarella:
-
E ka sebelisoa hape ka 100%: E ka sebelisoa hape ka nako e sa lekanyetsoang ntle le ho lahleheloa ke boleng.
-
Potoloho e Telele ea Bophelo: Tlhoko e fokotsehileng ea lisebelisoa tse ncha e fokotsa tšusumetso tikolohong.
-
Bokaholimo bo Hloekileng: Ho hlweka ha yona ho etsa hore e be ntle bakeng sa ditshebediso tse hlokang bohloeki.
Likhamphani tse kangsakysteelhatisa tlhahiso e ikarabellang tikolohong, ho netefatsa hore tšepe e sa ruseng e lula e le tharollo ea tekheniki le e tšoarellang.
Tebello ea Bokamoso
Ha liindasteri li ntse li fetoha, tšepe e sa ruseng e tla tsoela pele ho bapala karolo ea bohlokoa. Lintlafatso tsa nakong e tlang li shebane le:
-
Li-Alloys tse Tsoetseng Pele: Ho hlahisa maemo a nang le k'hanelo e phahameng le ho feta khahlanong le di-chloride le dithempereichara tse feteletseng.
-
Liaparo tsa Nanotechnology: Ho ntlafatsa thepa ea ho bolaea likokoana-hloko le ho itlhoekisa.
-
Tlhahiso e Tala: Ho fokotsa mosi o tswang khabone tlhahisong ya tshepe e sa ruseng.
Ka boqapi bo sa khaotseng, tšepe e sa hloekang e tla lula e le ea bohlokoa makaleng a kaho, tlhokomelo ea bophelo bo botle, lipalangoang le matla.
Qetello
Joale, ke hobane'ng ha tšepe e sa hloekang e sa hloekang? Karabo e boteng ba chromium, e etsang lera la oxide le ipholisang le thibelang mafome le mafome. Ha le kopantsoe le likarolo tse ling tsa ho kopanya, sena se fa tšepe e sa hloekang matla a eona a ikhethang, ho tenyetseha le litšobotsi tsa bohloeki.
Ho tloha mehahong e metelele le likepeng ho ea ho lisebelisoa tsa ho buoa le lisebelisoa tsa kichine, ho hanyetsa mafome ha tšepe e sa hloekang ho netefatsa hore e tšepahala ho pholletsa le liindasteri. Khetho e nepahetseng, tlhokomelo le boqapi li ntlafatsa thepa ea eona e sa hloekang.
Lik'hamphani tse kangsakysteeltswela pele ho fana ka dihlahiswa tsa tshepe e sa ruseng tse fihlelang maemo a lefatshe ka bophara, ho netefatsa hore diindasteri di fihlella thepa e tshepahalang, e tsitsitseng, le e sebetsang hantle bakeng sa bokamoso.
Nako ea poso: Phato-26-2025